Erromantizizmoko musikariak

Mendelssohn

1821 eta 1823 urteen artean, Felix oso gaztea zen .Johann Sebastián Bach, Beethoven eta Mozarten  eragin handia eduki zuen eta bere lehenengo sinfonian oso nabarmen geratzen da hori.

Sinfonia horrei etxean interpretatzeko sortuak daude eta ez publiko baten aurrean interpretatzeko edo bera hil eta gero egiteko. Bere konpositore uhinak gazte zenean erakutsi zuen, talde batean; Sonata para clarinete y pieano en mi mayor, Cuarteto para cuerdas en la menor, El sueño de una oche de verano idatziz.

Felix Mendelssohn-ek idatzitako  obra desberdinak:

• SINFONIA

Bere lehenengo sinfonia en do menor para orquesta 1824.urtean idatzi zuen, 15 urte zituela. Obra onetan Bach Beethoven eta  Mozart-ren influentzia  asko nabarmentzen da. Sinfonia Londresen zuzendatu zuen 1829.urtean Royal Philharmonic Society.

• ORKESTRA

Mendelssohn obertura bat idatzi zuen Las Hèbridas-rentzako edo gehiago ezagun La gruta de Fingal izen mmoduan. Obra hori, 1830.urtean idatzi zuen. 1820.urtean  Eskosian bizi izandakoa oinarrituz. Europan zehar egin zuen bidaian Gruta bisitatu zuen (Staffa).

• OPERA

Mendelssohn singspils asko idatzi zituen bere familiaren aurrean interpretatzeko, bere opera Los dos sobrinos( Die beiden Neffen). Bere obra sofistikatuena 1827.urtean idatzi zuen.

• ABESTIA

Abesti asko idatzi zituen, hatos bakarrentza , bikoitzentza, pianoarekin lagundutakoei eta etab. Abesti horietako asko oso sinpleak dira eta asko aldatu egin izan dira denboran zehar.

• KONTZERTUA

Mendelssohn idatzitako kontzerturi famatuena Concierto para violin izan zen 1844.urtean Ferdinand David-rentza.

David, Mendelssohn-kin lan asko egin zuen, pieza garatzen zuten bitartean, estrenaldia bere biolinarekin egin zuen Guarnerius.

Beste motatako obrak ere idatzi zituen, oso polita ere.

Emen daukazue guztiak hobeto azaldutak eta musika pieza batzuk ere agertzen dira.

http://es.wikipedia.org/wiki/Felix_Mendelssohn#Obras

JOHANNE BRAHMSen bitxikeriak

Johanne Brahmsek ez zuen jainkoarengan sinisten. Ez zuen inongo hilezkortasunik bilatu, baina harrapatu egin zuen.

Bere gastetasunean, poesiasko liburuak errekargatzen zituen pianoaren gainean entretenitzeko hamburgoko taberna baten jotzen zuten bitartean. Beren poeta gustokoena G.F. Daumer zen esaten zutenez “cristianismoaren aurkaria” zen. Brahms oso eskuzabala eta beti laguntzeko prest zegoen. Brahmsen obrak filosofia eta literaturatik influituta zeuden. Brahms askotan naturara jotzen zuen bere obrak konposatzeko, eta askotan testu biblikoak erabiltzen zuen baina bakarrik arrazoi artistikoengatik. Esaten zutenez brahmsek askotan hitz egiterakoan metáfora asko erabiltzen zuen bromak egiteko.

Robert Schumann ( 1810eko ekainaren 8 jaio eta 1856eko uztailaren 29 hil) alemaniako konpositore ezagun  eta  XIX. Mendeko musikari famatuenetako bat izan zen. Bere obra guztietan pasioa, naturalitatea eta tragedia adierazten ditu. 7 urterekin konposatu zituen bere lehen piezak. 14 urterekin Mendelsohnn eta Schubert ziren bere gustuko musikariak. 1828an Leipzigera joan zen zuzenbide-ikasketak egitera baina urtebeteren buruan ikasketak alde batera utzi eta musikan zentratu zen.

Zoritxarrez, 1830ean bere eskumako eskuan lesio gogor bat jasan zuen eta pianoa jotzeari utzi eta guztiz zentratu zen musikaren konposizioan. Friedric Wieckek asko lagundu zion pedagogo musikala baitzen( Roberten emaztea izango zenaren aita da). Konposizioan pianorako obrak sinfoniak eta kamarako musika konposatu zituen eta bere irakasle onenetako bat Heinrich Dorn izan zen, Leipzigeko operako zuzendaria. Honekin ikasten ari zela, Hamleti buruzko obra bat asmatzea pentsatu zuen.

Konpositore lanarekin batera, beste lan bateri ekin zion, kritiko musikalari. Bere kritika ezagunena,seguraski, Chopini egin ziona izan zen Allgemeine musikalische Zeitung lanarengatik. Bere gaitasunik handiena, dudarik gabe, musika eta literatura lotzea zen.Robert Clara Wieck-ekin ezkondu zen 1839an eta 8 seme izan zituzten. 1843. urtean Leizpigeko konserbatorioa ireki zuten eta Robert piano eta konposizio irakasle izendatu zuten.

1854ean bere buruaz beste egiten saiatu zen Rin ibaira botatzen baina suhitzaileak garaiz iritsi ziren eta salbatu egin zuten, hala ere, arazo mentalak zituen eta eritegi batean sartu zuten. 1856ean hil zen sifilis(transimisio sexualeko gaixotasun kronikoa) baten ondorioz. Bonn-eko hilerrian lurperatu zuten geroago, bere emazte Clara ere.

Brahmsen obra famatuetako bat:

Hungarian Dance No.5

Hau da paganiniren obra famatuenetariko bat:

Caprice No.24 In a Minor

Brahmsen Opuseko obrak

Brahmsen opuseko obra famatuenetariko batzuk eta ez famatuenetariko batzuk hurrengoak dira.

Opus 70: 4 canciones para voz y piano

• • Im Garten am Seegestade
  • Lerchengesang
  • Serenade
  • Abendregen
• Opus 71: 5 canciones para voz y piano
  • Es liebt sich so lieblich im Lenze!
  • An den Mond
  • Geheimnis
  • Willst du, dass ich geh?
  • Minnelied
• Opus 72: 5 canciones para voz y piano
  • Alte Liebe
  • Sommerfäden
  • O kühler Wald
  • Verzagen
  • Unüberwindlich
• Opus 73: Sinfonía n.º 2 en re mayor
• Opus 74: 2 motetes para coro mixto a cappella
  • Warum ist das Licht gegeben dem Mühseligen?
  • O Heiland, reiss die Himmel
• Opus 75: 4 baladas y romanzas para 2 voces y piano
  • Edward
  • Guter Rat
  • So lass uns wandern!
  • Walpurgisnacht
• Opus 76: 8 piezas para piano
• Opus 77: Concierto para violín en re mayor
• Opus 78: Sonata para violín n.º 1 en sol mayor
• Opus 79: 2 rapsodias para piano
• Opus 80: Obertura académica para orquesta
• Opus 81: Obertura trágica para orquesta
• Opus 82: Nänie para coro y orquesta (arpa ad libitum)
• Opus 83: Concierto para piano n.º 2 en si bemol mayor
• Opus 84: 5 romances y canciones para 1 ó 2 voces con piano
  • Sommerabend
  • Der Kranz
  • En Reen Beeren
  • Vergebliches Ständchen
  • Spannung

RICHARD WAGNER

Wilhelm Richard Wagner 1813ko maiatzaren 22an jaio zen Leipzig-en eta 1883ko otsailaren 13an hil zen Venezian. Konpositore, orkestaren zuzentzailea, olerkaria, dramagile eta aleman musikari teorikoa izan zen. Wagner-en obrak beraien egitura kontrapuntua, aberastasun kromatikoa, harmonia eta orkestrazioa bereizten dira. Wagner pianojolea izan zen hainbat aurrerapenetan.

Wagner bere operaren antzerkia eraiki zuen  obra hauek antzezteko.

Carl Friedrich Wagner-en bederatzigarren semea izan zen ,baina, Carl Friedrich sei hilabete geroago hil zen. Gertaera honen ondoren, Richard-en ama, Johanna Rosine Wagner, Ludwig Geyer-ekin hasi zen bizitzen. 1814ko abuztuan, Johanna Rosine Séller-ekin ezkondu eta  bere familiarekin Dresde-ra joan zen.

1820ko azkenengo hilabetetan, Wagner Wetzel eskolan inskribatu zen. Hor, bere latineko irakaslea, pianoaren ikasgai batzuei buruz irakatsi zion. Wagner 15 urtekin musika agertarazi zuen eta arte honi eskaintzea erabakitzen du. Wagner Minna Planer-ekin ezkondu zen. Aste batzuk geroago, Minna beste gizon batengatik utzi zion. Gero bera itzuli egiten da

Bitxikeriak:

-Wagnerren bizitza 13 zenbakiarekin loturik zegoen.

-1813an jaiotzeaz aparte, bere izen-abizenek 13 letra dituzteeta bere jaiotzen dataren zenbakien batura 13 da.

-Bere lehen inpultsu musikala urriaren 13an sentitu zuen eta 13 urterekin deserriratu zuten. 13 opera konposatu   zituen eta azkena, Tannhiiuser, apirilaren 13an idazten bukatu zuen. Obra hau, Parisen estreinatu zen, 1845eko martxoaren 13an. Gainera, bost urte egon erantzunik gabe, 1895eko martxoaren 13rarte.

-Bere lehen ekitaldia orkestra baten aurrean, Rigan izan zen, irailaren 3an inauguratu zen antzeztoki batean. Abuztuaren 13an ireki zuten etxe batean bizitzera joan zen, Bayeuth-era, eta irailaren 13an utzi zuen etxe hura.

-Bere aitaginarrebak, Franz Liszt-ek, 1883ko urtarrilaren 13an bisitatu zuen azken aldiz.

-Eta hori gutxi balitz, urte horretako otsailaren 13an hil zen, Alemaniaren bateratzea ospatzen zuten 13. urtean.

Hementxe dauzkazue Wagnerren obra batzuk:

1832 • Die Hochze

1834 • Die Feen

1836 • Das Liebesverbot

1837 • Rienzi

1843 • El holandés errante

1845 • Tannhäuser

1848 •Lohengrin

1859 • Tristás e Isolda

1867 • Los maestros cantores de Núremberg

1848–1874 • El anillo del nibelungo

1869 • El oro del Rin

1870 • La valquiria

1871 • Sigfrido

1874 • El ocaso de los dioses

1882 •Parsifal

Hona hemen Wagnerren obra batzuk eta beraien komentarioak:

La cabalgata de las Valkirias: Suspentsearekin hasten da musika, oso melodikoa da eta indar handia dauka, sendotasuna ere badauka. Erritmo aldaketak dauzka, baina suspentsea, indarra eta sendotasuna mantentzen ditu. Tronpetak eta haizezko instrumentuak nabarmentzen dira musika osoan. Abestiaren bukaeran, erritmo aldaketa batekin batera, suspentsea handitzen da.

Obra ikusi

Siegfried Und Brünnhilde: Lasai hasten da musika, melodia asko du eta pixkanaka, sendotzen hasten da. Haizezko instrumentuak nabarmentzen dira zati batzuetan, batez ere zeharkako xirulak eta bioninak. Tronpetak ere entzuten dira. Oso sendoa da erdialdera, eta instrumentu denak entzuten dira, zati bakoitzean, instrumentu bat nabarmentzeko egokitua dago. Tronpetak ere asko entzuten dira. Erdi aldera,  asko lasaitzen da musika, isilune hantzerako bat eginez, baina gero, berriro sendotzen da. Hortik aurrera, pixknanaka, musika lasaitzen doa, buaktu arte.

Obra ikusi

Fantasie (Fantasia): Lasai eta melodiko hasten da obra musikal hau, Harizko instrumentuak nagusitzen dira zati honetan. Gero pixka bat sendotzen da eta geroxeago, berriro lasaitzen da, oraingoan, koroa nagusitzeko. Koroak sendotasuna ematen dio musiakari, eta ondoren gora beherak ditu musikaren lasaitze eta sendotzearekin.

Obra ikusi

Polonia: Musika lasaiarekin hasten da, baina puntu batzutan sendotu egiten da segundu batzuetan. Gero, musika melodikoarekin hasten da, baina, berriro lasaitzen da, sendotasuna berreskuratzen. Geroxeago, asko sendotzen da eta suspentse puntu bat hartzen du. Gorabehera txikiak ditu zati horretan, eta bat-batean musika melodikoa sartzen du, tronpetak nagusitzen dira zati batean. Musika asko sendotzen da beranduago, sendotasuna irabaziaz. Suspentsa eta melodia puntu bat du bukaera aldean, geroxeako harmonia irabaziaz. Asko sendotzen da musika lehengo zatiaren bukaera eta bigarrenaren hasieran. Erdialdean, melodia eta harmonia asko du eta barriro sendotzen da musika melodia eta harmonia galdu gabe. Oso musika sendoarekin bukatzen da.

Obra ikusi (1) Obra ikusi(2)